آنها

جلال افشار
Alefba.net

کمتر کسی پیش بینی می کرد وزرای خارجه ی سه قدرت بزرگ اروپایی، پس از ورود به تهران، به آسانی بتوانند به نتایج مورد نظرشان دست پیدا کنند. اما وقتی سران حکومت جمهوری اسلامی، عاقل تر و منطقی تر از گذشته پای میز مذاکره نشستند، حتی گری سیک آمریکایی هم زبان به تحسین گشود و به مذاکره ی تهران "نمره ی بیست" داد. هر چند که در داخل ایران، عده ای هنوز از تماشای شوخی های کمال خرازی و جک استراو در بخش خبری ساعت 21 سیما، بهت زده و متعجبند.

چه بخواهیم باور کنیم یا نه و یا بخواهیم تصور کنیم که جمهوری اسلامی امتیازی داده است یا پایی پیش گذاشته باید بپذیریم که اینبار با انتخاب یک روش معقول آتشی را که ممکن بود برپا شود به پیش از روشن شدن خاموش کردند . آتشی که حداقل آن تحریم بسیار سنگین جهانیان ( و نه فقط آمریکایی ها ) بود .

اوج هوشمندی سیاستمردان ایرانی زمانی به چشم آمد که حسن روحانی، مردی که همیشه از او به عنوان حد فاصل اصلاح طلبان و محافظه کاران نام برده می شود، به عنوان نماینده ی ایران در اجلاس تهران انتخاب شد. مردی که به تعبیر محمد قوچانی، در مقاله ای که در یکی از شماره های روزنامه ی شرق منتشر شد، هم شیخ است و تحصیلات حوزوی دارد، و هم دکتر است و صاحب تحصیلات دانشگاهی. انتخاب او، در مقابل انتخاب افرادی مثل ولایتی یا ظریف، در واقع به اروپایی ها فهماند که با کل نظام طرف هستند، نه فقط با بخش اصلاح طلب یا محافظه کار آن.

اما این روزها، آنچه بیشتر به چشم می آید، "دیوار نوشته" های اطراف دانشگاه تهران است و تجمعاتی که هر چند برگزار کنندگان آنها، دانشجویان موسوم به "بسیجی" هستند، اما روزنامه های تند رویی مانند کیهان در اخبار خود از آنها با عنوان کلی "مردم" یاد می کنند. تجمعاتی که حمایت آشکار تعدادی از ائمه ی جمعه را هم به همراه دارند و شرکت کنندگانِ در آنها، یادآور همان هایی هستند که در مقابل اتومبیل وزیر امور خارجه ی فرانسه دراز کشیدند و او و دو همتای انگلیسی و آلمانی اش را "سه سگ صهیونیست" نامیدند. تجمعاتی که می تواند به مرور، مواضع واقعی محافظه کاران اصول گرای ایرانی را بیشتر آشکار کند.

باید دید که آیا جمهوری اسلامی به برگزار کنندگان این تجمعات به چشم دلسوزان نظام نگاه می کند، یا به نام بر هم زنندگان امنیت ملی و جستجو کنندگان منافع شخصی، با آنها برخورد خواهد کرد؟ کسانی که با نگاهی از بالا، مراقب هستند تا به تعبیر خودشان "مبادا جام زهر دومی چشیده شود".

زمان، پاسخ اینگونه سوالات را مشخص می کند.